Gęsina, tradycja i regionalne smaki. Swołowo zaprasza na wielką ucztę
W dniach 7, 8 i 11 listopada Muzeum Kultury Ludowej Pomorza w Swołowie ponownie stanie się miejscem wielkiego święta regionalnej kuchni. Na uczestników wydarzenia „Na św. Marcina najlepsza pomorska gęsina” czekać będą tradycyjne przysmaki, pokazy kulinarne, jarmark rękodzieła oraz liczne atrakcje dla całych rodzin.
Swołowo, nazywane stolicą Krainy w Kratę, słynie z tradycyjnej zabudowy szachulcowej i bogatego dziedzictwa pomorskiej wsi. To właśnie tutaj od lat odbywa się jedno z największych wydarzeń kulinarno-kulturalnych na Pomorzu, które każdego roku przyciąga blisko 20 tys. turystów z regionu, całego kraju i zagranicy. Tegoroczna edycja zapowiada się równie okazale. Przez trzy dni miejscowość ponownie zamieni się w wielki jarmark regionalnych smaków, rzemiosła i ludowych zwyczajów. Impreza będzie także okazją do rodzinnego świętowania w okresie Narodowego Święta Niepodległości.
Głównym organizatorem wydarzenia jest Muzeum Kultury Ludowej Pomorza w Swołowie, będące oddziałem Muzeum Pomorza Środkowego w Słupsku. Współorganizatorami są Samorząd Województwa Pomorskiego oraz Zagroda Inicjatyw Twórczych. Tegoroczną edycję objął honorowym patronatem marszałek województwa pomorskiego.
Gęsina w roli głównej
Najważniejszą częścią wydarzenia będzie wielka kulinarna biesiada, podczas której swoje wyroby zaprezentuje około 80 wystawców. Wśród nich znajdą się koła gospodyń wiejskich, restauratorzy, rolnicy, lokalni producenci oraz pasjonaci tradycyjnej kuchni. W specjalnej hali namiotowej o powierzchni 1500 m kw. przygotowana zostanie przestrzeń do degustowania rozmaitych potraw.
Na odwiedzających czekać będą m.in. pieczone i faszerowane gęsi, pierogi, kartacze, pasztety, kiełbasy, półgęski wędzone na zimno oraz tradycyjne gęsie okrasy. Nie zabraknie też regionalnych zup, wśród których znajdą się czernina, brukwianka, kapuśniak i aromatyczne buliony. Miłośnicy nowoczesnej kuchni będą mogli spróbować burgerów z gęsiną, wytrawnych tart czy szarpanego mięsa podawanego z różnorodnymi dodatkami.
Kulinarnej uczcie towarzyszyć będzie jarmark produktów regionalnych. Na stoiskach pojawią się domowe przetwory, sery, naturalne soki, kiszonki, oleje i inne wyroby pomorskich producentów. W zagrodzie nr 14 przygotowana zostanie specjalna strefa miodu, w której swoje produkty zaprezentują pszczelarze.
Na początek pokazy i otwarcie wystawy
Pierwszy dzień wydarzenia, sobota 7 listopada, upłynie pod znakiem pokazów kulinarnych i atrakcji nawiązujących do dawnych tradycji. O godz. 11 oraz 13 na głównej scenie w zagrodzie nr 15 swoje umiejętności zaprezentują członkinie KGW Naćmierz, ubiegłoroczne zdobywczynie tytułu Złotej Gęsi 2025. Przygotowywaniu potraw na żywo towarzyszyć będą degustacje.
O godz. 12 zaplanowano uroczyste otwarcie nowej wystawy czasowej „Zwierzęta gospodarskie”. Ekspozycja będzie dostępna dla zwiedzających również w pozostałe dni imprezy.
Tego samego dnia rozpoczną się warsztaty dla najmłodszych w Zagrodzie Inicjatyw Twórczych. Dzieci będą mogły spróbować pisania gęsim piórem, tworzenia gąsek-marionetek, uczestniczyć w zajęciach plastycznych o tematyce patriotycznej i poznać technikę cyjanotypii. O godz. 12 wystąpi Teatr Barnaby, który przygotuje przedstawienie oraz wspólne zabawy z aktorami.
Niedzielne atrakcje dla smakoszy i najmłodszych
Drugi dzień wydarzenia, 8 listopada, przyniesie kolejne pokazy gotowania na żywo. Tym razem przed publicznością wystąpi Hubert Kiełbasa, reprezentujący restaurację Intryga. Jego autorskie pokazy rozpoczną się o godz. 11 i 13. Uczestnicy będą mogli nie tylko obserwować przygotowywanie potraw, ale także skosztować efektów pracy kucharza.
W niedzielnym programie znalazły się również warsztaty rękodzielnicze i plastyczne dla dzieci. Ponownie będzie można pisać gęsim piórem, tworzyć marionetki, poznawać cyjanotypię oraz uczestniczyć w zabawach patriotycznych. O godz. 12 na najmłodszych czekać będzie przedstawienie Teatru Obieżyświat, połączone z zabawami z aktorami.
Świętomarcińska uczta na zakończenie
Ostatni dzień imprezy, 11 listopada, przypadnie na Narodowe Święto Niepodległości i dzień św. Marcina. Tego dnia organizatorzy ponownie zaproszą na kulinarną biesiadę, podczas której nie zabraknie regionalnych przysmaków i pokazów dawnych zwyczajów.
Na głównej scenie wystąpi Mariusz Sulikowski z restauracji Stacja Smaku w Bytowie. Pokazy gotowania z degustacją zaplanowano na godz. 11 oraz 14. Kucharz podzieli się z publicznością swoimi kulinarnymi doświadczeniami i sposobami przyrządzania gęsiny.
Równie bogaty będzie program dla dzieci. Oprócz warsztatów pisania gęsim piórem i tworzenia marionetek przygotowane zostaną zajęcia wykonywania patriotycznych nadruków. Nie zabraknie również wielkoformatowej gry SpyGuy Pomorskie! O godz. 12 ponownie wystąpi Teatr Obieżyświat.
Dawne rzemiosło i konkurs najlepszych smaków
Przez wszystkie trzy dni imprezy zwiedzający będą mogli uczestniczyć w pokazach dawnych zajęć gospodarskich. W godzinach od 12 do 15 w zagrodzie nr 14 odbywać się będzie tradycyjne darcie pierza, któremu towarzyszyć będą wspólne śpiewy gospodyń. W stodole tkackiej zaplanowano pokazy przędzenia wełny, natomiast w zabytkowej kuźni będzie można obserwować pracę kowala.
Nie zabraknie również kiermaszu rękodzieła, w którym udział zapowiedziało ponad 60 wystawców z całego Pomorza. Swoje wyroby zaprezentują twórcy ludowi i rzemieślnicy. W programie przewidziano także pokazy rzeźbiarskie połączone ze sprzedażą wykonanych prac.
Ważnym punktem tegorocznej edycji będzie IV Konkurs na Najlepszego Wystawcę Gęsiny 2026. Rywalizacja ma wyłonić najlepszych wystawców pod względem smaku, tradycji i kulinarnej pomysłowości. Laureaci otrzymają pamiątkowe statuetki, a na stoiskach będzie można spotkać również zwycięzców poprzednich edycji konkursu.
Dla odwiedzających przygotowane zostaną parkingi na obrzeżach miejscowości. Na wszystkie trzy dni zaplanowano również bezpłatne połączenia autobusowe PKS ze Słupska i Ustki do Swołowa oraz kursy powrotne. W centrum wsi obowiązywać będzie wyłącznie ruch pieszy, aby zapewnić bezpieczeństwo odwiedzającym.
Nad. /opr.red.
